نقدی بر «کودکانه» کرامتی

یکی دیگر از آثار مهجور سینمای ایران – ارزشگذاری: * * *

تماشای فیلم هایی که فقط در موردشان منفی شنیده ای، با بدبینی انجام می شود. معمولا هم مخاطب در چنین موقعیتی نظر مثبتی نسبت به فیلم نخواهد داشت.

 
کودکانه ی کرامتی را هم با همین توقع نگاه کردم. احساس می کردم یک فیلم شعاری یا سرشار از لودگی است که مقابل تمام لذت هایم را از بقیه آثار کرامتی (خصوصا سریال “خانه ما” و فیلم “روز کارنامه”) قرار می گیرد. اما کودکانه هر چه جلوتر رفت، بیشتر من را امیدوار کرد و حالا آن را یک فیلم خوب و جزو بهترین کارهای کودک سینمای ایران می دانم.

فیلم مانند تمام کارهای کرامتی ایده فوق العاده ای دارد (بچه ای اصفهانی که پسرخاله اش برای بازی در یک فیلم به این شهر آمده و او به بازیگر شدن پسرخاله اش حسادت می کند و…)، محتوایش در مورد کودکان و برخوردها بزرگسالان مترقی است (همان پیام القای دروغ به کودکان در یکی از فیلم های امسال اما اینجا بدون ادعاهای آن فیلم) و البته شعاری نیست (فیلم اشاره مستقیمی به موضوع ندارد و حتی در لحظه ای که یکی از کاراکترها می خواهد چنین موضوعی را وا کاود بهانه دیگری برای انگیزه کاراکتر تراشیده شده که مانع شعاری شدن شده). اینجا هم کودکان می درخشند (هر ۲) و البته هوشنگ حریرچیان (که معلوم است سال هاست زحمت می کشد) و خود کرامتی (در نقش کارگردان آن فیلم) و البته طنزهایش همگی ظریف، بکر، خلاقانه و خالی از ذره ای لودگی است. 

مهم ترین حسن «کودکانه» این است که چنان مخاطب را به شخصیت اصلی فیلم نزدیک می کند که با وجود همه خرابکاری هایش، به سادگی درک می شود و صداقت پایانی او که توسط پدر تحت شعاع قرار می دهد، او را با تمام ضعف های ریز و درشتش، به کاراکتری مثبت تبدیل می کند. شاید دلچسب ترین پیامی که بتوان از فیلم برداشت کرد، همین لزوم درک نیت آدم ها و خود آدم ها باشد. چیزی که این روزها کمبودش را خیلی حس می کنیم.

فیلم البته نمی تواند به یک شاهکار در حد «آینه» و «بادکنک سفید» (جعفر پناهی)، «خانه دوست کجاست» (عباس کیارستمی) و «دونده» (امیر نادری)، تبدیل شود و چند قدم از «کودک و سرباز» (رضا میرکریمی) عقب می ماند. چون اولا وجوه بصری اش خیلی معمولی است و ثانیا شخصیت پردازی و بازی های پدر و مادر بچه (مثل دیگر فیلم خوب کرامتی «روز کارنامه) به قوت بچه ها نیست. ضمن اینکه فیلمنامه اش اگر چه خیلی خوب است اما می توانست بهتر از این هم شود.

نباید فراموش کرد که کرامتی هیچ گاه امکانات و حمایت های فیلمسازان مطرح را نداشته و عجله در ساخت فیلم هایش یک عادت همیشگی برای او بوده. او با امکانات و حمایت بیشتر می تواند شاهکار هم بسازد. مثل «خانه ما» که به نظرم بهترین سریالی است که تا کنون از تلویزیون دیده ام. با این همه کرامتی به اعتبار این فیلم و «روز کارنامه» و تله فیلم های «آژانس دوچرخه» و «فقط بیست» مهم ترین کارگردان سینمای کودک ایران است.

منبع:سینمافا

پاسخی بگذارید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *